Trung Quốc - ông chủ trái phiếu lớn nhất nắm giữ 767,9 tỉ USD trái phiếu chính phủ Mỹ

Source : ecvn
Acteur : Thương Vụ Việt Nam tại Hồng Kông
Date : Cập nhật ngày 9/6/2009 (GMT+7)

Mặc dù ngày 14 tháng 05 vừa qua, tổng thống Mỹ Obama đã nói rõ ràng rằng “không nên cứ vay tiền của Trung Quốc”, nhưng bộ trưởng bộ Tài chính Mỹ, ông Timothy Geithner ngày 31 tháng 05 vừa qua đã tới thăm Trung Quốc, lẽ dĩ nhiên không thoát khỏi “điều khả nghi” là “đến hỏi vay tiền Trung Quốc”.

“ Bộ trưởng Tài chính Mỹ đến thăm Trung Quốc lần này chính là cần tiền, vận động Trung Quốc mua trái phiếu của Mỹ, đó là việc rất rõ ràng”. Chuyên gia nghiên cứu các vấn đề nước Mỹ, chủ nhiệm trung tâm nghiên cứu kinh tế Mỹ thuộc viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Trung Quốc, ông Tiên Luyện nói thẳng với như vậy.

Tháng 3 năm nay, Trung Quốc lại một lần nữa tăng 23,7 tỉ USD lượng nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ, hiện nay tổng mức nắm giữ đạt đến 767,9 tỉ USD, đã giữ vững vị trí ông chủ trái phiếu lớn nhất của Mỹ. Các tư liệu liên quan thể hiện rằng, qui mô phát hành trái phiếu của nước Mỹ năm 2009 và 2010 sẽ thứ tự đạt 2.560 tỉ USD và 1.140 tỉ USD, qui mô phát hành trái phiếu trước tháng 09 năm nay sẽ vào khoảng 700 tỉ USD.

Ông Timothy Geithner lần này có thể vay tiền Trung Quốc thuận lợi không?

Gần một năm nay, bước đi tăng nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ của Trung Quốc không ngừng nghỉ.

Theo báo cáo vốn lưu động quốc tế(TIC) của bộ Tài chính Mỹ công bố cuối năm ngoái nêu rõ, tính đến cuối tháng 09 năm 2008, trị giá trái phiếu chính phủ Mỹ do Trung Quốc nắm giữ đạt đến 585, tỉ USD. Trong khi đó lượng nắm giữ 586, tỉ USD của Nhật Bản tháng 08 /2008 giảm xuống còn 573,2 tỉ USD trong tháng 09/2008. Từ đó, Trung Quốc đã thay thế Nhật Bản trở thành nước nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ lớn nhất.

Nửa năm sau, Trung Quốc vẫn tiếp tục tăng lượng nắm giữ trái phiếu này.

Số liệu mới nhất bộ Tài chính Mỹ công bố thể hiện rõ, tháng 03 năm nay, Trung Quốc tăng nắm giữ 23,7 tỉ USD trái phiếu chính phủ Mỹ, nâng tổng trị giá nắm giữ trái phiếu này đạt đến 767,9 tỉ USD. Liên tiếp từ tháng 09 năm ngoái trở lại đây, Trung Quốc giữ vị trí đứng đầu toàn cầu nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ.

Điều đó cũng có nghĩa rằng, gần nửa năm nay, Trung Quốc đã tăng nắm giữ 182,9 tỉ USD trái phiếu chính phủ Mỹ. Cũng từ số liệu công bố của bộ Tài chính Mỹ, ngoài Trung Quốc đại lục, tháng 03 năm nay các quốc gia và vùng lãnh thổ cũng đều tăng lượng nắm giữ trái phiếu này. Nhật Bản vẫn là nước đứng thứ 2 nắm giữ lượng trái phiếu này với trị giá là 686,7 tỉ USD. Nga và Anh vượt qua Braxin trở thành nước đứng thứ 3 và thứ 4 nắm giữ trái phiếu này.

Nhưng, những khoản tiền trên lẽ tự nhiên chưa thể thoả mãn yêu cầu của nước Mỹ.

Theo tin của trung tâm Phân tích Kinh tế Trung Quốc, bộ phận Nghiên cứu Tài chính thuộc Viện hàn lâm Khoa học Xã hội Trung Quốc, tính đến ngày 07 tháng 05 năm 2009, số dư trái phiếu chính phủ Mỹ trong số sách là 11.200 tỉ USD; ngày 11 tháng 05 năm nay, Chính phủ Mỹ dự tính thiếu hụt tài chính luỹ kế năm nay là 1.840 tỉ USD, cao gấp 4 lần lượng thiếu hụt năm ngoái; Chính phủ Mỹ dự tính lượng thiếu hụt tài chính từ tháng 10 năm 2009 đến tháng 09 năm 2010 là 1.260 tỉ USD; tổng mức thiếu hụt tài chính từ năm 2010 đến 2019 là 7.100 tỉ USD; món nợ kế hoạch bảo trợ xã hội nước Mỹ trù tính cho 75 năm nữa lên tới 51.000 tỉ USD.

Thảo nào ông Obama cũng bắt đầu cảm thấy lo lắng. Ngày 14 tháng 05 vừa qua ông đã phát biểu trong hội nghị tại thành phố Mêhicô rằng ”Món nợ trái phiếu dài hạn của nước Mỹ không thể tiếp diễn”, “ không thể cứ vay tiền người Trung Quốc mãi như vậy”.

Sau đó nửa tháng, bộ trưởng Tài chính, ông Timothy Geithner lại bắt đầu chuyến thăm Trung Quốc, cuộc hội đàm đã bàn định, điều đó có phải có nghĩa rằng Chính phủ Mỹ vẫn tiếp tục vay nhiều tiền hơn của ông chủ trái phiếu lớn nhất – Trung Quốc.

Từ khi khủng hoảng kinh tế xảy ra trở lại đây, cùng với nền kinh tế nước Mỹ tiếp tục giảm sút, cuộc tranh luận về Trung Quốc nên tăng hay giảm nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ cũng đạt đến cao trào chưa từng có. Có người cho rằng, sự yếu đi của đồng USD làm cho tài sản ngoại hối mất giá, vì vậy ý kiến bán tháo trái phiếu chính phủ Mỹ đi cũng trở nên mạnh mẽ.

Trong khi bộ trưởng Tài chính Mỹ Timothy Geithner tới thăm Trung Quốc, cuộc thảo luận có nên giảm nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ trên truyền thông và mạng internet trong nước Trung Quốc càng sôi động.

Mấy ngày trước, trong chuyên mục “Bạn có ủng hộ Trung Quốc giảm nắm giữ lượng lớn trái phiếu bằng USD không” của đã phỏng vấn 23 chuyên gia kinh tế nổi tiếng của Trung Quốc, trong đó có 8 người ủng hộ giảm lượng lớn nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ, 15 người phản đối. Số người ủng hộ và phản đối hơn kém nhau gần một lần.

Nhằm vào sự khác nhau của các chuyên gia nêu trên về có nên giảm nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ, phó trưởng ban thu chi quốc tế cục Quản lý Ngoại hối Quốc gia, ông Quản Thao nhận lời phỏng vấn phát biểu rằng,”Cuộc thảo luận của các chuyên gia về có mua hay không mua trái phiếu chính phủ Mỹ đều từ cách nghĩ mình muốn mua gì thì mua cái đó, nhưng vấn đề then chốt không phải là mình muốn hay không muốn, thích hay không thích mua, mà là có khả năng lựa chọn hay không, hoặc có hay không có khả năng thuyết phục không thực hiện lựa chọn này”.

Song vụ trưởng vụ Khoa học Tài chính, bộ Tài chính, ông Giả Khang phát biểu trực tiếp vấn đề này với : “Tuyệt đại đa số chuyên gia phản đối giảm nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ, tôi cho rằng không có lựa chọn nào khác, vì ngoài mua trái phiếu chính phủ Mỹ, không có cách nào khác và con đường nào khác”.

Thậm chí, ngay từ khi đồng đollar Mỹ mất giá năm ngoái, giám sát viên của hội giám sát quản lý ngân hàng, ông La Bình phát biểu công khai rằng miễn tranh luận “Không có cách nào khác, Trung Quốc tiếp tục mua trái phiếu chính phủ Mỹ”.

Số liệu của ngân hàng Trung ương Trung Quốc thể hiện rõ, xem xét từ cơ cấu kỳ hạn trong trái phiếu này mà Trung Quốc nắm giữ thì thấy, trái phiếu dài hạn là 576,7 tỉ USD, trái phiếu ngắn hạn là 191,2 tỉ USD. Trái phiếu ngắn hạn chiếm 24,9%.

Trái phiếu dài hạn này là chỉ kỳ hạn bồi hoàn trong 10 năm hoặc 10 năm trở lên, có thể để cho Chính phủ chi phối tài lực trong thời hạn dài hơn, nhưng thu lợi của người nắm giữ trái phiếu sẽ bị ảnh hưởng của giá trị thị trường và vật giá.

Ngày 26 tháng 11 năm 2008, khi mới xảy ra khủng hoảng tài chính, tỉ lệ thu lợi của trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm liên tục giảm sút, tạo ra mốc lịch sử mới: Lần đầu tiên trong 50 năm trở lại đây giảm xuống dưới 3%-điểm thấp nhất 2,98%. Gần đây thu lợi của trái phiếu này có phần thay đổi tốt lên, số liệu mới nhất thể hiện, mức xác lập then chốt đã vượt qua 3,5% mấy ngày trước, trước mắt vẫn dao động trong vị trị này. Chủ nhiệm trung tâm Nghiên cứu Kinh tế Mỹ thuộc Viện hàn lâm Khoa học Xã hội Trung Quốc, ông Tiên Luyện phát biểu với rằng, tỉ lệ thu lợi bình quân của trái phiếu ngắn và dài hạn này hiện nay là 3%, chỉ tương đương với lãi suất tiền gửi định hạn 3 năm của tiền nhân dân tệ (lãi suất tiền gửi 3 năm của nhân dân tệ là 3,33%).

Không còn nghi ngờ gì nữa, do khủng hoảng tài chính thế giới bắt đầu từ nước Mỹ làm cho tỉ lệ thu lợi từ trái phiếu chính phủ Mỹ đã đi vào giai đoạn thấp nhất của lịch sử, vả lại bất kể trái phiếu ngắn hạn hay dài hạn, lãi suất phát hành của nó liên tục giảm xuống trong vai trò làm giảm lãi của cục Dự trữ Liên bang Mỹ. Theo lời của ông Tiên Luyện:”Mua trái phiếu chính phủ Mỹ là mua một đống giấy, hoặc ngay cả giấy cũng không có, đó là hình thức ghi sổ sách. Nhưng hiện nay Trung Quốc đang ở trong tình trạng cực kỳ khó chịu, bán không được, mua không xong, không bán không mua cũng không được”.

Ông Tiên Luyện phân tích kỹ hơn với rằng, đầu tiên, nếu bán đi trái phiếu chính phủ Mỹ, hậu quả là không có ai đặt mua, trái phiếu này sẽ mất giá. Trái phiếu này mất giá, bên chịu tổn thất lớn nhất là nước Mỹ và Trung Quốc. Nhưng nước Mỹ có cách cứu vãn của họ - nước Mỹ có thể in giấy ngoại tệ để mua lại trái phiếu, Trung Quốc cũng có thể in giấy ngoại tệ, nhưng nhân dân tệ mà Trung Quốc in, trên thế giới không thừa nhận. Cho nên, Trung Quốc “bán” trái phiếu chính phủ Mỹ, bất lợi cho cả hai bên Trung-Mỹ.

Tiếp đến là tiếp tục mua trái phiếu của chính phủ Mỹ. Nhưng trong tình hình triển vọng phục hồi của nền kinh tế Mỹ chưa sáng sủa, cứ tiếp tục mua thì lúc nào mua đây.

Thứ 3 là nếu không mua cũng không bán, giữ đúng hiện trạng. Trung Quốc không mua không bán cũng không thể ngăn được Châu Âu, Nhật Bản bán trái phiếu này, nếu Châu Âu và Nhật Bản bán trái phiếu này, không có người mua, thì hậu quả cũng giống như giả thiết một ở trên.

“Từ khía cạnh kinh tế mà nói, Trung Quốc bị kẹt mà phải nắm giữ”. Ông Tiên Luyện nói với như vậy, khi mới nghiên cứu để mua trái phiếu chính phủ Mỹ thì không sai lầm, vì trái phiếu này có số lượng lớn, mua bán trên thị trường rất thuận tiện, đặc biệt là khi mới cải cách mở cửa, bỏ tiền đầu tư vào trái phiếu này rất an toàn. Vấn đề là ở chỗ, số lượng mua vào trái phiếu này quá lớn, đẩy tới đồng đollar trong dự trữ ngoại hối của Trung Quốc đến mức càng lớn hơn và Trung Quốc với đồng USD càng khó tách rời nhau.

Nguồn: Báo mạng Tân Hoa Xã TQ