GIAO TIẾP

"Tam đại đồng đường" chốn công sở

Trẻ, thông minh, nhanh nhạy nhưng ngông, bất cần và đặc biệt là phong cách thời trang... không giống ai khi đi làm của các công chức trẻ khiến các đồng nghiệp lão làng thấy bực bội, khó chịu mà thốt lên rằng: nó mà con mình thì...

Cũng chẳng kém phần, cánh trẻ tụm nhau lại bức xúc thốt lên: Dày dạn kinh nghiệm về hệ thống, cơ chế làm việc hiện hành, quan hệ rộng nhưng chậm chạp, bảo thủ và đặc biệt là tâm lý hoạt động khoanh vùng, việc ai nấy làm của các bậc tiền bối trong cơ quan khiến chúng tôi không thể hòa nhập. Đó là cuộc khẩu chiến của các thế hệ trong cùng một công sở khi được hỏi về những mâu thuẫn trong môi trường làm việc.

Nếu như trước kia, để chen chân được vào một cơ quan (dù lớn hay nhỏ) mang danh Nhà nước, các nhân viên thường phải có tiêu chí đặc biệt đầu tiên là con... nhà quan, có "thân" có "thế" rồi tiếp đến mới là đỗ bằng đỏ thì nay, cánh cửa rộng mở hơn rất nhiều. Cả đất nước trong công cuộc hội nhập, các vị trí công rất cần cự góp mặt của người trẻ.

Phải chăng lớp trẻ và các đồng nghiệp lão làng thuộc thế hệ trước đang có khoảng cách!?

Các nhà chức trách trong Bộ, Sở Nội vụ tha thiết kêu gọi người tài về công tác tại cơ quan Nhà nước, cống hiến trí tuệ, sức người phục vụ cho quốc gia... Tuy nhiên, đáp lại sự ưu ái của hệ thống công sở Nhà nước là sự im lặng, từ chối của người trẻ. Phải chăng, mức lương Nhà nước thấp, cơ hội cạnh tranh kém hay còn một lý do nào khác khiến người trẻ ngại ngần?

Nỗi niềm biết tỏ cùng ai

Lưu Hương (làm việc tại Vincom) cho biết: Mình đã từng làm việc tại trường Đại học Ngoại ngữ. Trong mắt mọi người thì đây quả là nơi làm việc tuyệt vời. Nhưng rốt cuộc mình cũng chỉ tồn tại được hơn một năm. Số là mình rất mê thời trang. Mùa quần ống sớ là phải có ống sớ mặc, mặc quần ống túm là phải có vài chiếc trong tủ thay nhau diện.

Thứ 2 họp giao ban, mặc sơ mi quần tây nhưng thứ 5, 6 thì mình rất khoái mặc váy hoa, voan, lụa để tạo cảm giác thoải mái và tiện thể... tối đi chơi luôn. Những tưởng việc váy vóc, trang phục chỉ đơn giản thế thôi, ai ngờ, một hôm, mình bị cô trưởng phòng gọi lên quạt cho một trận. Và còn bị chua thêm câu: Lương cháu không để làm gì à mà thay mốt đến chóng mặt thế. Cháu có biết còn bao nhiêu người đang gặp khó khăn không.

Thật không thể tưởng tưởng được. Tại sao mình phải chịu trách nhiệm về những khó khăn của người khác nhỉ. Mình đến đây là để làm việc và đến bố mẹ mình ở nhà cũng không góp ý thô bạo như vậy. Nghĩ đến cảnh, nếu làm việc ở đây, phải chấp nhận nhìn trước nhìn sau đóng bộ trong những mẫu mốt được thịnh hành từ 2 thập kỷ trước là mình đã héo mòn tuổi xuân.Thế nên đành dứt áo ra đi.

Cũng như Hương, Thùy Linh (làm việc tại Taylor Nelson): Trước kia mình làm cho Tổng công ty Vinaconex nhưng rồi cũng phải bỏ vì lý do rất đơn giản: Lạc lõng với tập thể. Mình vốn thích chơi hình xăm. Chỉ là hình dán thôi nhưng thỉnh thoảng có con chuồn chuồn ở bụng, con nhện ở vai hay con bò cạp ở thắt lưng là cơ quan mình lại dấy lên những lời xì xầm rất mệt mỏi.

Mình tự hỏi, chưa bao giờ mình không hoàn thành công việc. Vậy tại sao mọi người lại cứ xăm xoi. Chẳng lẽ cái cơ quan này không chịu hiểu phong cách thời trang chẳng liên quan gì đến phong cách làm việc. Nói thật, mình cũng thích vào Đảng. Nhưng khi đưa ra nguyện vọng đó với một vài đồng nghiệp lớn tuổi, thật không thể tưởng tượng họ lại bùng nổ như vậy. Họ cho mình là đứa ở trên trời rơi xuống và nhìn mình với ánh mắt như thể mình không bao giờ có đủ tư cách đừng vào hàng ngũ trang trọng, lịch thiệp đó. Chán, mình bỏ ra ngoài làm. Giờ thì thoải mái rồi.

Đây chỉ là 2 trong nhiều lý do giới trẻ ngại làm việc trong các công sở Nhà nước. Làm một cuộc khảo sát nho nhỏ. Tôi đặt câu hỏi cho hơn 30 người bạn và người quen về môi trường công sở đặc thù này, có tới ngót 20 người nhận định đây là môi trường sống... nặng nề.

Bất cập chưa thể xóa bỏ

"Tam đại đồng đường" : Nỗi niềm nơi công sở

Không chỉ có giới trẻ phiền lòng về môi trường của mình. Ngay những công chức lớn tuổi cũng có nhiều nhức nhối. Ông N.V.H (làm việc tại một viện nghiên cứu) bức xúc: Một cậu tiến sĩ trẻ tốt nghiệp ở Hàn Quốc mới về cơ quan công tác. Ngay công trình đầu tiên, cậu ta đã gặp tôi và hỏi vòng vo về chuyện ai sẽ đứng tên (hoặc đứng tên cùng) trên đề tài của cậu ta. Đây là câu hỏi vô duyên nhất mà tôi được hỏi.

Chưa hết, đành rằng đề tài của cậu ta khá hay nhưng không có nghĩa đó là phát minh vĩ đại của thế giới. Cậu ta có những thái độ bộc lộ sự tự mãn hơi thái quá khiến môi trường làm việc chung của cả nhóm nghiên cứu rất khó chịu.

Chị Kim Dư (Giám đốc công ty TNHH Dịch thuật và Ngôn ngữ London) cũng cho rằng: Bản thân tôi cũng là một người "bỏ Nhà nước ra đi". Giờ tôi lập công ty riêng, rất nhiều người trẻ. Chúng tôi rất hợp gu nhau và chỉ có một tiêu chí duy nhất là hoàn thành công việc. Còn các vấn đề khác thì không quan trọng. Hiện tượng "công chức ồ ạt rũ áo ra đi" xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Với cương vị là người quản lý, tôi đã thấy rằng có một sự lệch pha.

Đặc thù chính của các cơ quan nhà nước là sự ổn định về nhân sự. Nhiều "bậc trưởng lão" có thâm niên làm việc tới 15, 20 năm. Với họ công sở là một tổ hợp các yêu cầu khắt khe về thái độ làm việc, tác phong giao tiếp, thói quen ăn mặc và đặc biệt là ý thức về "tôn ti trật tự", cuối cùng mới là... năng lực làm việc. Công sở như một ngôi nhà thứ 2 có sự tồn tại của các thế hệ như một gia đình thật sự với "tam đại đồng đường". Bất kỳ ai trong môi trường này cũng phải có ý thức về vị trí, tôn trọng các quy tắc vận hành của nó, làm gì cũng phải nhìn trước, ngó sau.

Chưa hết các đồng nghiệp lớn tuổi vốn là những người thuộc thế hệ cũ nên họ khó chấp nhận điều mới mẻ. Điều này phát sinh mâu thuẫn đặc biệt trong vấn đề thời trang. Họ khó có thể chấp nhận xu hướng mốt mới của người trẻ, những phong cách thời trang khác biệt theo học sẽ là quái dị... Áp lực cạnh tranh trong công việc cũng khiến họ ít khi có sự cảm thông, độ lượng. Do vậy, bất cứ sự vượt rào, khác biệt nào cũng được cho là chơi trội, chơi nổi chướng tai gai mắt. Trong khi đó, người trẻ, đơn thuần chỉ coi công sở là một văn phòng làm việc, một nơi để họ thể hiện các hoài bão lớn lao trong sự nghiệp đồng thời bộc lộ cái tôi tự tin, mạnh bạo, cá tính. Trong "cuộc chiến" này người trẻ thường là người ra đi bởi họ không đủ kiên nhẫn, kinh nghiệm ứng xử, độ dày dạn.

Như vậy, người trẻ với cá tính mạnh, cách thể hiện mình sôi nổi trở thành cái gai trong mắt các đồng nghiệp lớn tuổi. Còn những người lớn tuổi với kinh nghiệm làm việc dày dạn, sự chín chắn trong ứng xử công sở và cả sự kín đáo trong việc bộc lộ cá nhân đã trở thành hình mẫu bảo thủ, chậm chạp trong mắt giới trẻ. Trong khi đó, môi trường công sở hiện đại, năng động rất cần sự góp mặt của các thành viên trẻ tuổi, nhưng cũng không thể thiếu sự hiện diện của các bậc sếp, đồng nghiệp lớn tuổi. Và một vấn đề xã hội nhức nhối đã nảy sinh, các công sở Nhà nước đau đầu tìm nhân tài trẻ. Còn người trẻ thì nhất định không muốn về Nhà nước bởi ở đó họ vấp phải những định kiến về phong cách sống cùng vô số các vấn đề khác như tiền lương, chính sách.

Theo